سمعک کراس اتیکن برای افرادی مناسب است که یک گوش آنها شنوایی قابل استفاده ندارد و می‌خواهند صدای سمت ضعیف را بدون جراحی به گوش سالم‌تر یا بهتر منتقل کنند. این سیستم از یک فرستنده روی گوش ناشنوا و یک سمعک روی گوش مقابل استفاده میکند تا مکالمه‌هایی که از سمت ضعیف انجام میشوند کمتر از دست بروند. البته CROS شنوایی دوگوشی طبیعی را برنمی‌گرداند؛ نتیجه آن به وضعیت گوش بهتر، درک گفتار، ادیوگرام، محیطهای شنیداری روزمره و تنظیم دستگاه برای هر فرد بستگی دارد.
سمعک کراس اتیکن برای حل چه مشکلی طراحی شده است؟
هدف اصلی این سیستم، برگرداندن صدایی است که به‌دلیل ناشنوایی یک گوش از یک سمت محیط از دست می‌رود. اگر فردی در سمت گوش ناشنوا صحبت کند، یک سمعک معمولی روی همان گوش لزوماً کمکی نمیکند؛ زیرا آن گوش ممکن است توانایی کافی برای استفاده از صدای تقویت‌شده نداشته باشد. سمعک کراس اتیکن این مشکل را دور می‌زند؛ میکروفون سمت ضعیف صدا را میگیرد و آن را به گوشی می‌رساند که هنوز شنوایی قابل استفاده دارد.
سمعک کراس اتیکن زمانی کاربرد دارد که یک گوش شنوایی قابل استفاده‌ای ندارد؛ فرستنده‌ای که روی همان سمت قرار میگیرد، صدای محیط را دریافت میکند و به سمعک گوش بهتر می‌فرستد. در نتیجه، فرد میتواند صحبت‌ها و صداهایی را که از سمت گوش ناشنوا میآیند راحت‌تر دریافت کند، بدون اینکه لازم باشد دائماً سر خود را به سمت گوینده بچرخاند. نکته مهم این است که CROS گوش ناشنوا را درمان نمیکند؛ بلکه مسیر شنیدن صدای آن سمت را به گوش بهتر منتقل میکند.Oticon CROS
وقتی فقط یک گوش نمی‌شنود، مشکل فقط «کم شدن صدا» نیست!
شنیدن با یک گوش میتواند در محیط آرام نسبتاً قابل قبول باشد، اما شرایط با ورود چند گوینده یا صدای پس‌زمینه تغییر میکند. مغز برای تشخیص جهت، جداسازی گفتار از نویز و انتخاب صدای مهم، از اطلاعات هر دو گوش استفاده میکند. به همین دلیل، فرد مبتلا به ناشنوایی یک‌طرفه ممکن است صدای تلویزیون را خوب بشنود ولی در رستوران، جلسه یا خیابان بخش‌هایی از گفتار را از دست بدهد و برای دنبال کردن مکالمه انرژی ذهنی بیشتری صرف کند.
اثر سایه سر در کمشنوایی یک‌طرفه
یکی از مهم‌ترین دلایل دشواری شنیدن از سمت ضعیف، خود سر است که مانند یک مانع در مسیر صدا قرار میگیرد. وقتی گوینده کنار گوش ناشنوا قرار دارد، بخشی از اطلاعات گفتاری پیش از رسیدن به گوش سالم‌تر کاهش پیدا میکند؛ این اتفاق را «اثر سایه سر» می‌نامند. سیستم CROS صدا را قبل از عبور از این مانع دریافت میکند و به گوش مقابل می‌فرستد، بنابراین مهم‌ترین مزیت آن کاهش اثر سایه سر و دسترسی بهتر به گفتار سمت ناشنواست.
دشواری شنیدن فردی که سمت گوش ضعیف ایستاده است.
اگر بیشتر مجبور می‌شوید هنگام صحبت کسی سرتان را بچرخانید، احتمالاً مسئله فقط حجم صدا نیست؛ جهت ورود گفتار مشکل‌ساز شده است. برای مثال، فردی با ناشنوایی گوش چپ ممکن است صحبت فردی را که سمت راست نشسته راحت بشنود، اما همان جمله از سمت چپ ناقص شنیده شود. CROS در چنین موقعیتی صدای سمت چپ را به گوش راست منتقل میکند. نتیجه معمولاً دسترسی بهتر به کلمات است، نه ایجاد یک گوش جدید یا بازگشت شنوایی طبیعی دوگوشی.
سمعک CROS اتیکن صدا را چگونه از یک سمت به سمت دیگر می‌رساند؟
در این فناوری، دو دستگاه ظاهراً شبیه سمعک روی دو گوش قرار می‌گیرند، اما وظیفه آنها یکسان نیست. دستگاه سمت ناشنوا نقش فرستنده دارد و میکروفون آن صداهای همان طرف را دریافت میکند. سپس اطلاعات صوتی بهصورت بیسیم به سمعک گوش بهتر منتقل میشود. سمعک گیرنده نیز صدای محیط خودش را همراه صدای ارسال‌شده پخش میکند. به همین دلیل، فرد میتواند بدون چرخاندن سر، به مکالمه‌ای که از سمت ضعیف آغاز شده دسترسی بیشتری داشته باشد.
تفاوت CROS و BiCROS اتیکن از وضعیت گوش بهتر مشخص میشود.
برای انتخاب بین این دو حالت باید ابتدا مشخص شود گوشی که قرار است تمام صداها را دریافت کند، خودش به تقویت نیاز دارد یا خیر. در CROS، گوش بهتر شنوایی طبیعی یا نزدیک به طبیعی دارد و صدای سمت ناشنوا فقط به آن منتقل میشود. در BiCROS، گوش بهتر نیز کمشنوایی دارد؛ بنابراین سمعک علاوه بر دریافت صدای سمت ناشنوا، صدای محیط همان گوش را نیز متناسب با ادیوگرام تقویت میکند. این تفاوت در انتخاب و تنظیم دستگاه بسیار تعیین‌کننده است.CROS/BiCROS Hearing Aid Fitting: A Complete Guide | Interacoustics
| وضعیت گوش ضعیف | وضعیت گوش بهتر | گزینه قابل بررسی | کاری که سیستم انجام می‌دهد |
|---|---|---|---|
| شنوایی قابل استفاده ندارد | طبیعی یا نزدیک طبیعی | CROS | صدای سمت ناشنوا را منتقل میکند |
| شنوایی قابل استفاده ندارد | دارای کمشنوایی قابل تقویت | BiCROS | صدا را منتقل و گوش بهتر را تقویت میکند |
| هنوز درک گفتار قابل استفاده دارد | طبیعی یا کم‌شنوا | لزوماً CROS انتخاب اول نیست | تقویت مستقیم نیز باید بررسی شود |
CROS برای زمانی که گوش مقابل شنوایی مناسبی دارد.
اگر گوش مقابل بدون تقویت بتواند گفتار را به‌خوبی دریافت کند، بهتر است کیفیت طبیعی همان گوش تا حد امکان حفظ شود. در این حالت، هدف دستگاه سمت بهتر افزایش غیرضروری صدا نیست؛ بلکه فراهم کردن مسیری برای شنیدن سمت ناشنواست. حتی نوع دام یا باز بودن مجرای گوش میتواند روی احساس طبیعی بودن صدا اثر بگذارد. به همین علت، فیت CROS فقط جفت کردن دو دستگاه نیست و باید بررسی شود که استفاده از گیرنده، شنوایی طبیعی گوش بهتر را محدود نمیکند.
BiCROS برای زمانی که گوش بهتر نیز دچار کمشنوایی است.
اگر گوش بهتر نیز افت شنوایی داشته باشد، انتقال ساده صدا کافی نیست؛ سمعک باید برای همان گوش هم تقویت مناسب ایجاد کند. در BiCROS، صدای سمت ناشنوا وارد سمعک گوش بهتر میشود و همراه صدایی که از محیط همان سمت دریافت شده، مطابق نیاز شنوایی فرد پردازش میشود. اینجا تنظیم دقیق اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا اگر تقویت گوش بهتر یا شدت صدای منتقل‌شده درست نباشد، فرد ممکن است صدای بیشتری بشنود اما وضوح گفتار یا راحتی شنیداری مطلوبی تجربه نکند.
چه افرادی واقعاً کاندید استفاده از سمعک کراس اتیکن هستند؟
کاندید مناسب معمولاً فردی است که یک گوش او شنوایی قابل استفاده برای تقویت معمول ندارد و این مسئله در زندگی روزمره باعث از دست رفتن گفتار از همان سمت شده است. صرف اینکه ادیوگرام دو گوش با یکدیگر تفاوت زیادی داشته باشد، برای انتخاب CROS کافی نیست. توانایی تشخیص کلمه، علت کمشنوایی، مدت ناشنوایی، سلامت گوش بهتر و نیازهای واقعی فرد نیز اهمیت دارند. ارزیابی باید مشخص کند آیا انتقال صدا فایده بیشتری از تقویت مستقیم گوش ضعیف ایجاد میکند.
پیش از تجویز، چند سؤال کاربردی باید پاسخ داده شود:
- آیا گوش ضعیف با سمعک معمولی هنوز درک گفتار مفیدی دارد؟
- شنوایی و تشخیص گفتار در گوش بهتر در چه وضعیتی قرار دارد؟
- فرد بیشتر در کدام موقعیتها، مانند جلسه، خودرو یا جمع خانوادگی، مشکل دارد؟
- آیا قرار گرفتن گوینده در سمت ناشنوا مشکل اصلی را ایجاد میکند؟
- آیا آزمایش CROS در شرایط شبیه زندگی واقعی، شنیدن گفتار را بهتر میکند؟
نتیجه ادیوگرام چه نقشی در انتخاب سیستم کراس دارد؟
ادیوگرام مشخص میکند هر گوش صداهای مختلف را در چه شدتی می‌شنود، اما انتخاب CROS نباید فقط از روی خطوط این نمودار انجام شود. فردی ممکن است آستانه‌های شنوایی بسیار ضعیفی داشته باشد ولی هنوز بخشی از گفتار را با تقویت مناسب تشخیص دهد؛ در مقابل، فرد دیگری با آستانه مشابه ممکن است وضوح گفتار بسیار محدودی داشته باشد. بررسی Word Recognition، آزمون گفتار، سابقه بیماری گوش و گاهی سنجش گفتار در نویز کمک میکند مشخص شود تقویت مستقیم یا انتقال صدا منطقی‌تر است.
پژوهش جمعیتی منتشرشده درباره ناشنوایی یک‌طرفه شدید تا عمیق نشان داده است که شیوع Single-Sided Deafness در بزرگسالان آمریکا حدود ۰٫۱۱ تا ۰٫۱۴ درصد برآورد میشود. این عدد نشان می‌دهد با مسئله‌ای نسبتاً مشخص و متفاوت از کمشنوایی یک‌طرفه خفیف روبه‌رو هستیم؛ بنابراین هر اختلاف شنوایی میان دو گوش نباید با برچسب SSD یا نیاز به CROS تفسیر شود. تعریف دقیق شدت افت و میزان شنوایی قابل استفاده، پیش از انتخاب راهکار توانبخشی اهمیت دارد.
مدلهای سمعک کراس اتیکن؛ از CROS PX تا CROS RE
هنگام مقایسه مدلهای کراس، بهتر است انتخاب را فقط به «قدیمی یا جدید بودن» محدود نکنیم؛ چون نوع پردازش صدا، شارژی بودن، امکانات ارتباطی و سازگاری فرستنده با سمعک گوش بهتر، همگی روی انتخاب نهایی اثر دارند. برای همین، زمانی که بین انواع سمعک اتیکن دانمارک مدل‌هایی مثل CROS RE ،CROS PX و CROS miniRITE T را بررسی می‌کنید، باید فرستنده و گیرنده را یک سیستم واحد در نظر بگیرید؛ زیرا هر فرستنده‌ای الزاماً با هر سمعک اتیکن سازگار نیست.
| مدل | نوع انرژی | ویژگی شاخص | برای چه فردی قابل بررسی است؟ |
|---|---|---|---|
| CROS RE | شارژی | نسل جدید خانواده CROS و پردازش Dual AI | فردی که سیستم جدیدتر و شارژی می‌خواهد |
| CROS PX | شارژی | پردازش مبتنی بر نسل PX | فردی که گیرنده سازگار این نسل دارد |
| CROS miniRITE T | باتری قابل تعویض | بدون نیاز به شارژ روزانه | فردی که باتری تعویضی را ترجیح می‌دهد |
سمعک CROS PX اتیکن
این مدل یک فرستنده شارژی در قالب miniRITE است که صدای سمت ناشنوا را دریافت و به سمعک سازگار روی گوش بهتر منتقل میکند. مزیت عملی CROS PX برای بسیاری از کاربران، حذف تعویض روزانه باتری و امکان استفاده از فناوری پردازش صدای نسل PX است. با این حال، انتخاب آن نباید فقط به خاطر شارژی بودن انجام شود. ابتدا باید مشخص شود کدام سمعک قرار است در گوش بهتر استفاده شود و آیا همان ترکیب با نیاز شنوایی، سطح تکنولوژی و سبک زندگی فرد هماهنگ است.
سمعک CROS RE اتیکن
CROS RE جدیدترین نسل معرفی‌شده در خانواده فعلی CROS اتیکن است و شرکت سازنده آن را نخستین سیستم CROS خود با Dual AI معرفی میکند. نکته مهم برای کاربر این است که فناوری جدیدتر به‌تنهایی تضمین نمیکند نتیجه شنیداری برای همه بهتر باشد. میزان سود واقعی همچنان به جهت گفتار و نویز، سلامت گوش بهتر، انتخاب سمعک گیرنده و کیفیت فیت بستگی دارد. اگر CROS RE بررسی میشود، سازگاری آن با مدل گیرنده باید پیش از خرید و نه پس از تهیه فرستنده مشخص شود.
سمعک CROS miniRITE T اتیکن
این مدل برای افرادی قابل توجه است که ترجیح می‌دهند به‌جای قرار دادن دستگاه در شارژر، از باتری قابل تعویض استفاده کنند. وظیفه اصلی آن با مدلهای شارژی تفاوت بنیادی ندارد؛ میکروفون سمت ضعیف صدا را دریافت میکند و آن را بیسیم به سمعک گوش مقابل می‌رساند. تفاوت مهم در منبع انرژی، نسل فناوری و مدلهای گیرنده سازگار است. برای بعضی سالمندان یا افرادی که سفرهای طولانی دارند، باتری تعویضی میتواند از نظر سبک استفاده مزیت عملی محسوب شود.
تفاوت مدلهای کراس اتیکن فقط در شارژی یا باتریخور بودن نیست.
انتخاب میان مدل‌ها زمانی منطقی میشود که ابتدا سمعک گوش بهتر مشخص شده باشد، زیرا فرستنده CROS به‌تنهایی سیستم کاملی تشکیل نمی‌دهد. کاربری که دنبال سمعک شارژی اتیکن است ممکن است در نگاه اول CROS PX و CROS RE را مشابه ببیند، اما نسل پردازش صوت، سازگاری گیرنده و امکانات سیستم تفاوت دارند. از طرف دیگر، فردی که تعویض باتری را ساده‌تر از شارژ می‌داند ممکن است miniRITE T را ترجیح دهد. نیاز شنیداری باید قبل از ترجیح منبع انرژی قرار بگیرد.
صدای سمت گوش ناشنوا در محیط شلوغ چه اتفاقی پیدا میکند؟
فایده CROS در نویز به این بستگی دارد که گفتار مهم و صدای مزاحم از کدام سمت وارد شوند. اگر گوینده در سمت ناشنوا و نویز نزدیک گوش بهتر باشد، انتقال گفتار میتواند اثر سایه سر را کاهش دهد و شنیدن را آسانتر کند. اما اگر نویز اصلی کنار فرستنده قرار گیرد و گفتار سمت گوش بهتر باشد، همان نویز نیز منتقل میشود و ممکن است مزیت سیستم کمتر شود. بنابراین جمله «CROS در شلوغی همیشه بهتر می‌شنود» انتظار دقیقی از عملکرد این فناوری ایجاد نمیکند.
سیستم TwinLink در سمعک کراس اتیکن چه کاری انجام می‌دهد؟
TwinLink برای این طراحی شده که انتقال صدای سمت ضعیف و دریافت صدای استریم‌شده بتوانند هم‌زمان ادامه پیدا کنند. در استفاده روزمره، این ویژگی یعنی فرد هنگام شنیدن صدای تلویزیون یا موسیقی از طریق سمعک، الزاماً ارتباط خود را با شخصی که در سمت گوش ناشنوا صحبت میکند از دست نمی‌دهد. این موضوع برای CROS مهم است؛ چون خاموش شدن مسیر فرستنده هنگام استریم، دوباره همان «نقطه کور شنیداری» سمت ضعیف را ایجاد می‌کرد. عملکرد دقیق استریم به مدل سمعک گیرنده و دستگاه متصل‌شده وابسته است.
تماس تلفنی، موسیقی و تلویزیون هنگام استفاده از CROS چگونه شنیده میشوند؟
امکانات ارتباطی را باید بر اساس سمعکی بررسی کرد که روی گوش بهتر قرار میگیرد، نه فقط فرستنده CROS. مدلهای سازگار می‌توانند از تلفن همراه یا لوازم جانبی مانند TV Adapter صدا دریافت کنند و TwinLink نیز امکان دسترسی هم‌زمان به صدای سمت ضعیف را فراهم میکند. برای مثال، فرد میتواند تلویزیون را مستقیم از سمعک بشنود و همچنان صحبت فردی را که سمت گوش ناشنوا نشسته دریافت کند. نوع تلفن، سیستم‌عامل و نسل سمعک روی امکانات تماس مستقیم اثر دارد.
آیا کراس اتیکن میتواند جهت صدا را دوباره قابل تشخیص کند؟
انتقال صدا از دو سمت با داشتن شنوایی واقعی در دو گوش یکسان نیست؛ بنابراین CROS معمولاً جهت‌یابی طبیعی را بازسازی نمیکند. مغز برای تشخیص محل صدا، تفاوت زمان و شدت رسیدن صوت به دو گوش را تحلیل میکند. در سیستم کراس، صدای هر دو سمت در نهایت به یک گوش قابل استفاده می‌رسد و بسیاری از نشانه‌های دوگوشی واقعی ایجاد نمی‌شوند. ممکن است آگاهی فرد از وجود صدا در سمت ناشنوا بهتر شود، اما نباید از دستگاه انتظار تعیین دقیق محل هر منبع صوتی داشت.
در یک کارآزمایی تصادفی با ۱۲۰ فرد بزرگسال مبتلا به ناشنوایی یک‌طرفه، گزینههای CROS، دستگاه انتقال استخوانی، کاشت حلزون و عدم درمان با یکدیگر مقایسه شدند. پیگیری مطالعه نشان داد کاشت حلزون در برخی شاخص‌های گفتار در نویز و شنوایی فضایی عملکرد بهتری از CROS داشت. این نتیجه به معنی نامناسب بودن CROS نیست؛ بلکه روشن میکند اهداف این دو راهکار متفاوت‌اند. CROS صدا را به گوش بهتر منتقل میکند، در حالی که کاشت حلزون تلاش میکند مسیر گوش ناشنوا را دوباره وارد فرایند شنیدن کند.
تجربه واقعی استفاده؛ چه چیزهایی بهتر میشوند و چه چیزهایی باقی می‌مانند؟
بیشترین تغییر معمولاً در دسترسی به افرادی احساس میشود که سمت گوش ناشنوا صحبت می‌کنند؛ به همین دلیل برخی کاربران کمتر مجبور میشوند موقعیت بدن یا جای نشستن خود را تغییر دهند. با این حال، سمعک کراس اتیکن قرار نیست همه دشواری‌های ناشنوایی یک‌طرفه را حذف کند. شنیدن چند گوینده هم‌زمان، جهت‌یابی دقیق و محیط‌هایی که نویز شدید در سمت فرستنده قرار دارد همچنان می‌توانند دشوار باشند. نتیجه واقعی باید در چند موقعیت روزمره و نه فقط اتاق آرام کلینیک سنجیده شود.
مکالمه دونفره و گفتگو در جمع
در گفت‌وگوی دونفره، سود دستگاه معمولاً زمانی واضح‌تر است که طرف مقابل کنار گوش ضعیف قرار بگیرد؛ زیرا CROS همان صدایی را منتقل میکند که قبلاً تحت تأثیر سایه سر قرار می‌گرفت. در یک جمع چندنفره، شرایط پیچیده‌تر میشود؛ چون گفتار و نویز از جهت‌های مختلف میآیند. کاربر ممکن است حضور گوینده سمت ضعیف را راحت‌تر متوجه شود، اما همچنان برای تغییر تمرکز میان چند نفر تلاش کند. محل نشستن و جهت صدای مزاحم هنوز می‌توانند کیفیت مکالمه را تغییر دهند.
رانندگی و شنیدن صدای سرنشین کنار گوش ضعیف
اگر گوش ناشنوای راننده به سمت سرنشین قرار داشته باشد، ثابت نگه داشتن سر رو به جاده میتواند شنیدن مکالمه را دشوار کند. CROS در این موقعیت صدای سرنشین را از همان سمت دریافت و به گوش بهتر منتقل میکند و ممکن است نیاز به چرخاندن مکرر سر کاهش یابد. با این وجود، افزایش آگاهی از صدای کنار گوش ضعیف با تشخیص دقیق جهت بوق، موتورسیکلت یا خودرو یکسان نیست. هنگام رانندگی همچنان باید روی نشانه‌های بصری و ایمنی محیط حساب کرد.
کلاس، جلسه و محیطهای کاری
اگر مسئله اصلی از دست رفتن صحبت همکار یا مدرس در سمت ناشنوا باشد، CROS میتواند کمک ملموسی ایجاد کند؛ اما فاصله زیاد گوینده مسئله دیگری است. میکروفون فرستنده همچنان صدای محیط اطراف کاربر را دریافت میکند و نمی‌تواند همیشه اثر فاصله را حذف کند. در کلاس یا جلسه‌ای که سخنران دور است، یک میکروفون از راه دور مانند EduMic ممکن است در کنار سمعک ارزش بررسی داشته باشد. چنین وسیله‌ای صدا را نزدیک منبع اصلی گفتار دریافت میکند و سپس به سمعک می‌فرستد.
تنظیم سمعک گوش بهتر؛ بخش مهمی که نباید نادیده گرفته شود!
نتیجه نهایی تا حد زیادی در گوشی شکل میگیرد که تمام اطلاعات صوتی را دریافت میکند؛ به همین دلیل تنظیم گوش بهتر نباید بخش فرعی فیت تلقی شود. در CROS باید تا حد امکان شنوایی طبیعی آن گوش حفظ شود و در BiCROS نیز تقویت براساس افت همان گوش انجام گیرد. اندازه‌گیری Real Ear میتواند بررسی کند که صدای منتقل‌شده واقعاً اثر سایه سر را جبران میکند و در عین حال خروجی گوش بهتر بیش از حد یا کمتر از مقدار مورد نیاز نیست.
در یک فیت دقیق، تعادل میان صدای مستقیم گوش بهتر و صدای فرستنده نیز بررسی میشود. اگر CROS بیش از حد غالب باشد، نویز یا صدای ظروف، خیابان و افراد سمت ضعیف ممکن است آزاردهنده شود؛ اگر بیش از حد آرام تنظیم شود، کاربر احساس میکند دستگاه تغییری ایجاد نکرده است. به همین دلیل، یک تنظیم ثابت برای همه مناسب نیست. گزارش فرد از خانه، خودرو، محل کار و جمع‌های خانوادگی میتواند برای اصلاح تنظیم به اندازه نتیجه آزمون‌های کلینیکی ارزشمند باشد.
عادت کردن مغز به صدایی که از سمت دیگر منتقل میشود.
در روزهای نخست ممکن است محل شنیده‌شدن صدا با چیزی که چشم می‌بیند هماهنگ به نظر نرسد؛ مثلاً فرد می‌داند گوینده سمت چپ ایستاده اما صدا را از مسیر گوش راست دریافت میکند. این تجربه برای بعضی کاربران ابتدا عجیب است. استفاده منظم به مغز کمک میکند ارزش این ورودی جدید را بهتر بشناسد و توجه خود را با آن هماهنگ کند. با این حال، سازگاری مغز نباید با بازسازی شنوایی دوگوشی واقعی اشتباه گرفته شود؛ محدودیت‌های جهت‌یابی همچنان باقی می‌مانند.
چه مشکلاتی ممکن است در روزهای اول استفاده از کراس ایجاد شود؟
بسیاری از ناراحتی‌های اولیه را میتوان با اصلاح فیت یا تنظیم برطرف کرد و لازم نیست کاربر هر صدای ناخوشایندی را به‌عنوان بخشی اجتناب‌ناپذیر از CROS بپذیرد. تفاوت میان «نیاز به سازگاری» و «تنظیم نامناسب» زمانی روشن‌تر میشود که مشخص کنیم مشکل در چه محیطی و از کدام سمت ایجاد میشود. اگر صدای منتقل‌شده دائماً مزاحم است یا دستگاه در موقعیت‌هایی که باید کمک کند سودی ندارد، بررسی مجدد تعادل دو سمت و نحوه قرارگیری دستگاه اهمیت پیدا میکند.
مواردی که ممکن است در شروع استفاده دیده شوند عبارت‌اند از:
- غیرعادی بودن احساس جهت بعضی صداها.
- آزاردهنده شدن نویز در سمت فرستنده.
- زیاد یا کم بودن صدای منتقل‌شده نسبت به گوش بهتر.
- احساس گرفتگی گوش بهتر در صورت انتخاب نامناسب دام یا قالب.
- دشواری قرار دادن صحیح دستگاه روی گوش.
- نیاز به تغییر برنامه یا تنظیم برای محیطهای پرتکرار.
- تفاوت عملکرد بین فضای آرام کلینیک و محیط واقعی زندگی.
آیا سمعک کراس اتیکن برای ناشنوایی کامل یک گوش هم کاربرد دارد؟
وجود شنوایی قابل استفاده در گوش ناشنوا برای عملکرد CROS ضروری نیست، زیرا فرستنده قرار نیست آن گوش را تحریک کند. میکروفون فقط صداهای اطراف همان سمت را جمع‌آوری و به گوش مقابل منتقل میکند. به همین دلیل، ناشنوایی شدید یا حتی نبود شنوایی کاربردی در یک گوش میتواند از موقعیت‌هایی باشد که CROS در آن بررسی میشود. البته اگر هدف فرد فعال کردن خود گوش ناشنوا، کاهش وزوز مرتبط یا دستیابی به برخی مزایای شنوایی دوگوشی باشد، مقایسه با گزینههای دیگر ضروری‌تر میشود.
CROS اتیکن در برابر سمعک استخوانی و کاشت حلزون
این سه راهکار صدا را از مسیرهای متفاوتی به سیستم شنوایی می‌رسانند؛ بنابراین مقایسه آنها فقط با معیار «کدام قوی‌تر است؟» اشتباه است. CROS صدا را از سمت ناشنوا به گوش بهتر می‌فرستد. سیستم‌های هدایت استخوانی نیز می‌توانند اطلاعات سمت ضعیف را از طریق استخوان جمجمه به حلزون فعال‌تر منتقل کنند. کاشت حلزون در فرد واجد شرایط، خود مسیر گوش ناشنوا را تحریک میکند؛ در نتیجه ظرفیت بیشتری برای ایجاد برخی مزایای دوگوشی، از جمله بهبود جهت‌یابی، در اختیار مغز قرار می‌دهد.
| راهکار | صدا به کجا می‌رود؟ | جراحی | انتظار اصلی |
|---|---|---|---|
| CROS | گوش بهتر | ندارد | دسترسی بهتر به صدای سمت ناشنوا |
| سیستم انتقال استخوانی | حلزون گوش بهتر از راه استخوان | بسته به نوع دستگاه | کاهش اثر سایه سر |
| کاشت حلزون | مسیر شنوایی گوش ناشنوا | دارد | ایجاد ورودی شنیداری در هر دو سمت در فرد مناسب |
چه زمانی بهتر است به جای CROS سراغ راهکار دیگری برویم؟
اگر هدف اصلی فقط شنیدن گوینده سمت ضعیف باشد، CROS میتواند گزینه‌ای منطقی و غیرجراحی باشد؛ اما اگر فرد بیشترین نگرانی را درباره جهت‌یابی، وزوز آزاردهنده یا بازیابی ورودی گوش ناشنوا دارد، گزینههای دیگر باید وارد مقایسه شوند. همچنین ممکن است فرد در دوره آزمایشی متوجه شود انتقال نویز از سمت ناشنوا بیشتر از مزیت گفتاری دستگاه است. علت ناشنوایی، سلامت عصب و حلزون، مدت محرومیت شنیداری و شرایط پزشکی نیز در تصمیم درباره کاشت یا سایر روش‌ها نقش دارند.
انتخاب راهکار باید پس از بررسی وضعیت پزشکی گوش انجام شود؛ به‌ویژه وقتی ناشنوایی یک‌طرفه ناگهانی ایجاد شده، همراه سرگیجه یا وزوز یک‌طرفه است یا علت آن هنوز مشخص نیست. در چنین شرایطی اولویت فقط خرید سمعک نیست و ارزیابی علت زمینه‌ای اهمیت دارد. پس از مشخص شدن وضعیت گوش، میتوان تقویت مستقیم، CROS، BiCROS، سیستم انتقال استخوانی یا کاشت حلزون را براساس هدف فرد مقایسه کرد. این ترتیب کمک میکند راهکار توانبخشی جای بررسی پزشکی لازم را نگیرد و تصمیم عجولانه ایجاد نشود.
هنگام انتخاب سمعک کراس اتیکن چه چیزهایی باید امتحان شوند؟
بهترین ارزیابی زمانی انجام میشود که دستگاه در موقعیت‌هایی شبیه مشکل واقعی فرد آزمایش شود، نه اینکه تصمیم فقط از روی صدای اتاق ساکت گرفته شود. اگر بیشتر در خودرو مشکل دارید، باید انتقال گفتار از سمت ضعیف برای شما اهمیت بیشتری داشته باشد؛ اگر مشکل اصلی جلسات شلوغ است، نسبت گفتار به نویز معیار کاربردی‌تری خواهد بود. همچنین راحتی سمعک روی گوش بهتر، صدای خود فرد، میزان باز بودن گوش و عملکرد استریم باید پیش از تصمیم نهایی ارزیابی شوند.
در دوره ارزیابی، بهتر است این موقعیتها به‌ترتیب بررسی شوند:
- گوینده در سمت گوش ناشنوا و محیط نسبتاً آرام باشد.
- گفتار سمت ناشنوا و نویز نزدیک گوش بهتر قرار گیرد.
- نویز سمت فرستنده و گوینده سمت گوش بهتر باشد.
- چند نفر در اطراف فرد صحبت کنند.
- مکالمه در خودرو یا محیط کاری شبیه‌سازی شود.
- تماس تلفنی یا صدای تلویزیون همراه با CROS امتحان شود.
- نتیجه با حالت بدون دستگاه مقایسه شود، نه فقط با تصور اولیه فرد.
قیمت سمعک کراس اتیکن چگونه محاسبه میشود؟
هزینه یک سیستم CROS فقط قیمت فرستنده سمت ناشنوا نیست، زیرا برای کارکرد آن به یک سمعک سازگار در گوش بهتر نیاز دارید. اگر فرد از قبل سمعک اتیکن سازگار داشته باشد، ترکیب مورد نیاز با کسی که باید هر دو بخش را تهیه کند متفاوت خواهد بود. مدل گیرنده، سطح فناوری سمعک گوش بهتر، CROS یا BiCROS بودن فیت، شارژی یا باتریخور بودن فرستنده، شارژر، لوازم جانبی، گارانتی و خدمات تنظیم نیز روی هزینه نهایی اثر می‌گذارند؛ بنابراین قیمت باید برای ترکیب کامل اعلام شود.
قیمت بالاتر نیز الزاماً به معنی نتیجه بهتر برای هر فرد نیست؛ چون بخش مهمی از موفقیت به مناسب بودن اصل راهکار و کیفیت تنظیم مربوط میشود. کسی که مشکل اصلی او شنیدن فرد کنار گوش ضعیف است ممکن است از یک سیستم درست‌فیت‌شده سود بیشتری ببرد تا از فناوری گران‌تری که بدون ارزیابی موقعیت‌های واقعی انتخاب شده است. در مقابل، فردی که گوش بهتر نیز کمشنوایی پیچیده دارد ممکن است از سطح پردازش بالاتر گیرنده سود بیشتری ببرد. بنابراین مقایسه باید براساس ترکیب دستگاه و نیاز شنیداری انجام شود.
قبل از خرید، وضعیت گوش بهتر مهم‌تر از چیزی است که تصور می‌کنید!
| نتیجه ارزیابی شنوایی | معنای آن برای انتخاب | گزینه‌ای که باید بررسی شود |
|---|---|---|
| گوش ضعیف هنوز درک گفتار مفید دارد | ممکن است تقویت مستقیم ارزش داشته باشد | سمعک معمولی در برابر CROS |
| گوش ضعیف قابل استفاده نیست و گوش مقابل خوب می‌شنود | مشکل اصلی دسترسی به سمت ناشنواست | CROS |
| گوش ضعیف قابل استفاده نیست و گوش بهتر نیز کم‌شنواست | گوش گیرنده به تقویت هم نیاز دارد | BiCROS |
| هدف اصلی بهبود شنوایی دوگوشی و جهت‌یابی است | انتقال صدا به یک گوش محدودیت دارد | ارزیابی گزینههای جایگزین |
مهم‌ترین تصمیم قبل از خرید سمعک کراس اتیکن، انتخاب جدیدترین فرستنده نیست؛ ابتدا باید مشخص شود گوش بهتر چه میزان شنوایی و چه کیفیتی از درک گفتار دارد. همین گوش قرار است صدای محیط خودش و اطلاعات منتقل‌شده از سمت ناشنوا را دریافت کند. اگر ارزیابی این گوش، Real Ear Measurement و آزمون عملی در شرایط واقعی نادیده گرفته شوند، حتی دستگاه مناسب نیز ممکن است نتیجه مطلوبی ایجاد نکند. انتخاب درست زمانی شکل میگیرد که ادیوگرام، گفتار، سبک زندگی و هدف شنیداری فرد کنار هم بررسی شوند.
